NL / EN

MEERJARIGE ACTIVITEITENSUBSIDIE 2013-2016

HOLLAND OPERA

Holland Opera (Xpress)

inleiding

Holland Opera, in 1993 opgericht als Xynix Opera, brengt jeugdopera in het theater en groot gemonteerde opera op locatie. De artistieke en zakelijke leiding zijn in handen van regisseur Joke Hoolboom en dirigent en zanger Niek Idelenburg. Zij werken samen met een vast team van vormgevers en daarbij waarborgen verschillende componisten en librettisten de variëteit van de voorstellingen. Holland Opera wil op een jong en breed publiek de liefde voor opera en muziek overbrengen, met muziektheatervoorstellingen die verleiden tot luisteren, aan het denken zetten en de fantasie prikkelen. Het gezelschap produceert voornamelijk nieuw geschreven en gecomponeerd werk. De komende jaren ligt de focus op de mythologie. In een tijd waar oppervlakkigheid op de loer ligt, ziet Holland Opera het als taak om tijdloze klassiekers door te vertellen. Vertaald naar nu gaat het om actuele onderwerpen als discriminatie, angst, jaloezie, grenzeloze ambitie, hoogmoed en (ver)val.
Sinds 2010 is Holland Opera gevestigd in de Veerensmederij, een industrieel monument in Amersfoort. Het gezelschap werkt samen met de conservatoria van Utrecht, Den Haag en Amsterdam (Dutch Opera Academy) en biedt stageplaatsen aan studenten van verschillende opleidingen. Er zijn contacten met gezelschappen uit Berlijn (Neuköllner Oper), Marseille (Ensemble Télémaque) en Leeds (Opera North) die zullen leiden tot een internationale uitwisseling van repertoire, aldus de aanvraag. Holland Opera gaat een samenwerking aan met drie jeugdgezelschappen uit andere disciplines en andere regio's, namelijk Het Laagland, De Stilte en Het Houten Huis, om over en weer op elkaars locatie te spelen en het aanbod aan de scholen te bundelen.
In het middencircuit staan voor 2013 en 2014 in totaal zeven producties beschreven voor verschillende leeftijdsgroepen, waaronder twee kerstproducties op de eigen locatie. Vijf producties worden geregisseerd door Joke Hoolboom en twee door Arlon Luijten, die het artistieke team komt versterken. Verschillende tekstschrijvers - Imme Dros, Ignace Cornelissen, Herman van Wijdeven, Pieter van de Waterbeemd, Joke van Leeuwen en Simon van der Geest - werken mee. De componisten zijn Mascetti/Fons Merkies, Toek Numan, Oene van Geel, Behsat Uvez/Steven Kemperman, Há¤ndel, Chiel Meijering en Sjostakovitsj. Er wordt samengewerkt met onder andere Jong NBE Ensemble, Zapp 4 en het Baraná¡ Ensemble.
In het grootschalige circuit maakt Holland Opera per jaar één locatieproductie, geregisseerd door Joke Hoolboom. In 2013 wordt 'Blauwbaard' opnieuw in productie genomen in samenwerking met DOX op Fort Rijnauwen. In 2014 volgt 'The Day After' van componist Jonathan Dove en librettist April de Angelis, een coproductie met I Solisti del Vento, op een nader te bepalen industriële locatie.
Holland Opera speelt in 2013-2014 in totaal 156 keer in het middencircuit en 35 keer in het grootschalige circuit en vraagt bij het Fonds Podiumkunsten 599.250 euro per jaar aan.

Voor de periode 2009-2012 ontvangt Holland Opera een structurele subsidie van het Fonds Podiumkunsten van 566.146 euro per jaar. Ook de provincie Utrecht en de gemeente Amersfoort leveren een bijdrage. Adviseurs van het Fonds hebben veertien voorstellingen bezocht van acht verschillende producties van Holland Opera.

beoordeling

Artistieke kwaliteit
ruim voldoende
De commissie beoordeelt de artistieke kwaliteit van Holland Opera als ruim voldoende. De keuze voor de verschillende schrijvers en componisten is volgens de commissie overtuigend en zorgt voor een gevarieerd aanbod. Holland Opera maakt inventief gebruik van de ruimte waar wordt gespeeld, zowel op locatie als in de eigen theaterzaal, en de vormgeving door ontwerper Douwe Hibma is vaak oorspronkelijk en spraakmakend. De zangers van Holland Opera beschikken in het algemeen over goede zangkwaliteiten, maar in het acteren kan volgens de commissie nog aan geloofwaardigheid worden gewonnen. De commissie vond de regie van 'Feeks' vlot en effectief en signaleerde in 'De Keizer is Knetter' leuke vondsten, maar andere producties missen soms dramaturgische gelaagdheid. Zo werd de regie van 'The Black & The Beautiful' ervaren als eendimensionaal en die van 'Meisje met de Zwavelstokjes' als statisch. De componisten aan wie Holland Opera opdrachten verleent, hebben volgens de commissie affiniteit met muziektheater voor de jeugd, maar de uitvoering van de muziek is niet altijd even indringend. Met name in het barokrepertoire mist de commissie finesse en drive. De commissie acht een verbetering op zowel theatraal als muzikaal vlak mogelijk, waardoor de voorstellingen van Holland Opera aan zeggingskracht kunnen winnen.
Het gepresenteerde aanbod voor de komende twee jaar is in de ogen van de commissie een consequente, maar enigszins behoudende continuering van de eerdere activiteiten. De focus op de mythologische verhalen zorgt voor een gedegen samenhang in de producties, maar niet alle negen projecten zijn even gedetailleerd en vergaand verwoord. Echter, de concepten voor 'Naar Zee', 'Slopie' en 'The Day After' spreken de commissie aan. Zij heeft verder vertrouwen in de beoogde componisten en vindt de keuze voor regisseur Arlon Luijten, die twee van de negen producties zal regisseren, positief. Daarmee zet Holland Opera een volgende stap in het delegeren van de verantwoordelijkheid voor de regie en wordt er geïnvesteerd in de artistieke toekomst van het gezelschap.


Ondernemerschap
goed
De commissie beoordeelt het ondernemerschap van Holland Opera als goed. Holland Opera presenteert een gedegen marketingplan dat ingaat op publieksonderzoek en prijsdifferentiatie en waar bij elke productie passende marketingacties zijn ontwikkeld. De commissie acht de beoogde stijging van de publieksinkomsten echter niet erg waarschijnlijk. De aanvraag ontbeert een reflectie op een aanzienlijke teruggang van het aantal (school)voorstellingen in 2011 ten opzichte van 2010 en Holland Opera begroot voor de komende periode een zeer grote stijging aan publieksinkomsten. Daarbij corresponderen de op de begroting vermelde publieksinkomsten niet met de bedragen in de toelichting op de begroting.
De organisatie kent een goede spreiding van de inkomsten. Naast de overheidssubsidies en de publieksinkomsten worden inkomsten begroot met bijdragen van private fondsen en uit coproductie naast aanzienlijke posten voor sponsoring en voor indirecte inkomsten.
De commissie concludeert uit de jaarcijfers dat het gezelschap financieel gezond is. Holland Opera heeft zich goed kunnen verankeren in Amersfoort en heeft in de Veerensmederij de mogelijkheid gecreëerd om langdurige relaties met scholen op te bouwen en om voorstellingen meer in eigen beheer uit te brengen. Met dat laatste speelt Holland Opera goed in op de teruglopende speelmogelijkheden in de theaters. De jaarplanning, met een zomer- en een kerstproductie waarmee het gezelschap veel publieksinkomsten kan genereren, getuigt van een gezonde bedrijfsvoering. De keuze om met de locatieprojecten een publiek aan te spreken dat minder voor opera kiest maar meer een 'belevenis' opzoekt, is daarbij succesvol, te meer daar men deze nieuwe bezoekers volgens de aanvraag terugziet bij de familievoorstellingen. Ook is de commissie overtuigd door de samenwerking met drie andere landelijke jeugdgezelschappen. Daarmee worden over en weer speelmogelijkheden gecreëerd en kan een gecombineerd aanbod aan scholen worden gedaan. Overigens vindt de commissie het aantal producties dat Holland Opera wil maken erg groot. Minder produceren en dezelfde productie vaker spelen is in haar ogen efficiënter.
De commissie constateert ten overvloede dat de internationale uitwisselingsplannen, ook al aangekondigd voor de huidige subsidieperiode, zich vooralsnog niet in concrete projecten over de grens vertalen. Op de begroting voor 2013 en 2014 staan ook geen buitenlandse speelbeurten vermeld.


Bijdrage aan de pluriformiteit
neutraal
De commissie vindt dat Holland Opera geen bijzondere bijdrage levert aan de pluriformiteit van podiumkunstenlandschap. De positie die het gezelschap inneemt is minder uniek dan in de aanvraag wordt gesteld. De commissie rekent de kern van het aanbod van Holland Opera tot het jeugdmuziektheater. Zij kenschetst het werk van Holland Opera in de verschijningsvorm eerder als jeugdmuziektheater of jeugdmusical dan als jeugdopera. Zij stelt vast dat er in het hele podiumkunstenveld veel jeugdmuziektheater wordt ontwikkeld, door instellingen in de basisinfrastructuur, door instellingen die door het Fonds gesubsidieerd worden en ook door ongesubsidieerde producenten. Verder verlenen ook andere gezelschappen opdrachten voor nieuw werk aan componisten en librettisten en het presenteren van opera of muziektheater op locatie is vandaag de dag niet meer uitzonderlijk.

Bijdrage aan de geografische spreiding
ruim voldoende
Holland Opera is goed geworteld in Amersfoort en levert daarmee een waardevolle bijdrage aan de spreiding van muziektheater binnen Nederland. De spreiding van de voorstellingen door het land, buiten de vier grote steden, is echter niet aanzienlijk. De bijdrage aan spreiding beoordeelt de commissie in zijn totaliteit als ruim voldoende.

Financiële bijdrage provincie of gemeente
ruim voldoende
Holland Opera ontvangt in de huidige subsidieperiode bijdragen van de provincie Utrecht en de gemeente Amersfoort. Bij de gemeente Amersfoort wordt voor de komende periode 98.424 euro aangevraagd. Als deze aanvraag wordt gehonoreerd, is er sprake van een beperkte bijdrage.

Toeslag
niet van toepassing
Holland Opera vraagt geen toeslag aan.

conclusie

De commissie adviseert de aanvraag van Holland Opera te honoreren voor zover het budget dat toelaat.

aangevraagd bedrag 2013-2014 € 1.198.500
aantal uitvoeringen 2013-2014 Basisbedrag
Totaal
Circuit klein
Circuit midden 156 € 6.000 € 936.000
Circuit groot 35 € 7.500 € 262.500
Basissubsidie voor 2 jaar € 1.198.500
Toeslag niet aangevraagd
Totaal subsidie voor 2 jaar 0*

muziek

organisatieaangevraagdtoekennen

Amstel Saxofoonkwartet€ 45.0000 *
Amsterdam Klezmer Band€ 184.750€ 184.750 per jaar
Amsterdam Sinfonietta€ 574.000€ 574.000 per jaar
Apollo Ensemble€ 80.2500
Asko|Schönberg€ 643.250€ 643.250 per jaar
Bik Bent Braam€ 58.8000 *
BOT€ 117.0000 *
Brokken€ 116.000€ 116.000 per jaar
Calefax€ 384.000€ 245.000 per jaar
Camerata Trajectina/Brisk€ 97.2500
Cappella Amsterdam€ 478.000€ 478.000 per jaar
Cello Octet Amsterdam€ 126.0000 *
de Oefening de Kunst (dOeK)€ 124.800€ 124.800 per jaar
Don KosakenChor Russland€ 585.0000 *
Egidius Kwartet€ 108.7500 *
Five Great Guitars€ 195.0000 *
Fra Fra Sound & Big Band€ 95.0000
Holland Baroque Society€ 322.200€ 268.500 per jaar
Insomnio€ 187.2000
Instant Composers Pool (ICP)€ 140.000€ 140.000 per jaar
Intro in situ€ 164.4000 *
Ives Ensemble€ 131.2500
Jazz in Motion€ 212.5000 *
Jazz Orchestra of the Concertgebouw€ 509.4000 *
De Kift€ 224.500€ 224.500 per jaar
Kulsan€ 174.5000
Matangi Quartet€ 112.0000 *
Metropole Orkest€ 720.0000
Nederlands Blazers Ensemble€ 808.200€ 808.200 ** per jaar
Nederlandse Bachvereniging€ 733.500€ 533.750 per jaar
Nederlands Kamerkoor€ 610.000€ 610.000 per jaar
Nieuw Ensemble€ 594.0000 *
Nieuwe Philharmonie Utrecht€ 430.0000
Oorkaan€ 471.600€ 471.600 per jaar
Opera per Tutti!€ 102.0000 *
orkest de ereprijs€ 228.6000 *
Orkest v/d Achttiende Eeuw€ 300.000€ 300.000 per jaar
Paul van Kemenade Quintet€ 51.0000 *
RBO Sinfonia€ 444.0000
Rubens Quartet€ 96.0000 *
Sinfonia Rotterdam€ 142.5000
Slagwerk Den Haag€ 317.400€ 219.500 per jaar
Stroom Management/Izaline Calister€ 135.0000
Tam Tam Productions€ 238.5000 *
Tango Extremo€ 90.0000 *
The Ex€ 142.5000 *
Tomoko Mukaiyama Foundation€ 170.100€ 141.750 per jaar
Utrecht String Quartet€ 78.0000
Van Swieten Society€ 95.7500 *
Visisonor€ 61.0000
Zijlstra€ 103.7500

theater

organisatieaangevraagdtoekennen

Afslag Eindhoven€ 66.0000
De Appel€ 540.0000 *
Bambie€ 256.5000 *
't Barre Land€ 244.8000 *
Beumer & Drost€ 300.000€ 300.000 per jaar
BonteHond€ 333.000€ 333.000 per jaar
De Brandstichting€ 240.0000
Carver€ 486.0000 *
Caspar Rapak€ 82.5000
Compagnie Karina Holla€ 120.0000
Dood Paard€ 414.000€ 345.000 per jaar
Dries Verhoeven€ 198.000€ 198.000 per jaar
Edit Kaldor€ 81.0000 *
Eigen Werk Theaterproduktie€ 97.5000
De Federatie€ 504.0000 *
Feikes Huis€ 232.500€ 232.500 per jaar
Female Economy€ 342.000€ 285.000 per jaar
Firma MES€ 90.0000 *
Firma Rieks Swarte€ 336.750€ 336.750 per jaar
Fred Delfgaauw€ 210.0000
Golden Palace€ 288.750€ 288.750 per jaar
Het Houten Huis€ 371.250€ 371.250 per jaar
Hoge Fronten€ 117.000€ 117.000 per jaar
Hotel Modern€ 601.200€ 501.000 per jaar
In Goed Gezelschap van Laura€ 127.500€ 127.500 per jaar
Jakop Ahlbom€ 331.500€ 331.500 per jaar
Kassys€ 67.5000
Keesen & Co€ 207.0000
Likeminds€ 219.7500 *
Maatschappij Discordia€ 360.0000
Matzer€ 277.500€ 277.500 per jaar
MC Producties€ 270.0000
Mug met de Gouden Tand€ 360.000€ 300.000 per jaar
Nachtgasten€ 75.0000 *
De Nieuw Amsterdam€ 360.0000
Het Nieuw Utrechts Toneel€ 87.0000
Nieuw West€ 153.0000
OMSK€ 204.3000 *
Onafhankelijk Toneel€ 540.0000 *
Orkater (theater)€ 770.400€ 588.800 ** per jaar
PeerGrouP€ 472.500€ 393.750 per jaar
Productiehuis Brabant€ 129.7500 *
Schweigman&€ 420.300€ 350.250 per jaar
Teatro Munganga€ 210.0000
TG Lange Mannen€ 76.5000
Theater Bellevue€ 180.000€ 180.000 per jaar
ThEAter EA€ 159.0000
Theater Gnaffel€ 378.000€ 315.000 per jaar
Theatergroep Aluin€ 198.7500
Theatergroep Suburbia€ 390.000€ 300.000 per jaar
Theater Nomade€ 240.0000
Theater RAST€ 345.0000 *
Theater Terra€ 450.000€ 450.000 per jaar
Theater Zeelandia€ 737.100€ 614.250 per jaar
The Glasshouse€ 186.7500 *
The Lunatics€ 80.2500
Thibaud Delpeut€ 300.0000 *
Toneelgroep Het Volk€ 277.5000 *
Toneelschuur Producties€ 528.750€ 457.500 per jaar
Het Toneel Speelt€ 900.0000 *
Trouble Man€ 60.000€ 60.000 per jaar
Ulrike Quade Company€ 434.700€ 434.700 per jaar
Unieke Zaken€ 150.000€ 150.000 per jaar
Via Rudolphi Theaterproducties€ 288.000€ 288.000 per jaar
Vis á  Vis€ 412.500€ 412.500 per jaar
De Voortzetting€ 225.0000
De Warme Winkel€ 401.400€ 334.500 per jaar
Wunderbaum€ 486.000€ 486.000 per jaar
ZEP€ 288.000€ 240.000 per jaar

dans

organisatieaangevraagdtoekennen

Club Guy and Roni€ 592.200€ 493.500 per jaar
Conny Janssen Danst€ 468.000€ 468.000 per jaar
Dance Works Rotterdam€ 111.6000 *
De Dansers€ 300.0000
Dansgroep Amsterdam€ 399.6000
Danstheater Aya€ 558.000€ 461.000 ** per jaar
ICKamsterdam (Emio Greco|PC)€ 751.500€ 751.500 per jaar
Het Internationaal Danstheater€ 792.0000
ISH€ 522.000€ 522.000 per jaar
Korzo€ 207.900€ 173.250 per jaar
LeineRoebana€ 360.000€ 300.000 per jaar
Meekers€ 441.000€ 367.500 per jaar
nb (Nicole Beutler)€ 279.000€ 279.000 per jaar
Plan-D€ 150.0000 *
Project Sally€ 142.500€ 142.500 per jaar
De Stilte€ 450.000€ 375.000 per jaar
T.R.A.S.H.€ 144.000€ 120.000 per jaar
Het Veem Theater€ 90.000€ 75.000 per jaar
Vloeistof€ 120.0000 *
WArd/waRD (Ann van den Broek)€ 345.600€ 288.000 per jaar

muziektheater

organisatieaangevraagdtoekennen

DeltaDua€ 150.0000
Flint€ 62.2500 *
Het Geluid€ 165.0000 *
Holland Opera€ 599.2500 *
Hollands Diep€ 270.0000
M-Lab€ 378.0000 *
Opera Spanga€ 229.5000 *
Orkater (muziektheater)€ 300.000€ 300.000 per jaar
Paradiso Melkweg Productiehuis€ 252.0000 *
PIPS:lab€ 243.000€ 202.500 ** per jaar
Rosa Ensemble€ 183.6000 *
Sonnevanck€ 234.0000 *
Tafel van Vijf€ 131.250€ 131.250 per jaar
De Veenfabriek€ 765.900€ 638.250 per jaar
VocaalLAB€ 570.600€ 475.500 per jaar
Het Volksoperahuis€ 255.000€ 255.000 per jaar
Vrije Val€ 397.5000