NL / EN

MEERJARIGE ACTIVITEITENSUBSIDIE 2013-2016

NACHTGASTEN

organisatie/i_2392/nachtgasten.jpg
Nachtgasten 2015-2016

inleiding

Nachtgasten is een platform voor improvisatietheater, opgericht in 2009 door Niels Croiset, Koen Wouterse, Jef Hoogmartens en Yorick Zwart. Nachtgasten wil de kloof dichten die is ontstaan tussen het publiek en de makers. Dat doen zij door het publiek onderdeel te laten zijn van de voorstelling en het medeplichtig te maken. Het publiek krijgt een inkijk in wat acteren inhoudt. Voor acteurs biedt Nachtgasten een ontmoetingsplek en een plek om het vakmanschap te slijpen. Tijdens een avond van de Nachtgasten wordt aan verschillende gastacteurs gevraagd om met elkaar te improviseren op basis van een verhaal dat geschreven is door een van de initiatiefnemers of een gastauteur. Per avond spelen er drie of vier gastacteurs naast één van de initiatiefnemers. Het publiek kent het hele verhaal, de acteurs alleen hun eigen personages, hun geheim en een persoonlijk doel. De verhaallijnen worden verder bepaald door de creativiteit, intelligentie en het samenspel van de acteurs, aldus de aanvraag. Tijdens een voorstelling kan ingegrepen worden door een van de Nachtgasten door een acteur een sms te sturen. Nachtgasten is gevestigd in Amsterdam.
Nachtgasten plant 50 improvisatievoorstellingen per jaar volgens bovenstaand concept. Er zijn inmiddels 60 unieke verhalen geschreven. In de periode 2013-2016 wil Nachtgasten het artistiek concept verder ontwikkelen door aan de hand van vier thema's onderwerpen voor de verhalen te destilleren. Deze thema's zijn: politiek, religie, het Recht en sport. Hiertoe voeren de initiatiefnemers gesprekken met deskundigen en gaan zij meelopen op werkplekken die aan de thema's raken. Tevens wil Nachtgasten meer gaan werken met vaste gastauteurs, die intensief begeleid en aangestuurd worden in het schrijfproces. Nachtgasten verzorgt ook bij gezelschappen In Company voorstellingen, waarbij het concept gespeeld wordt met spelers van het betreffende ensemble.
Nachtgasten wil in 2013 en 2014 in totaal 100 voorstellingen spelen in het vlakkevloercircuit, waarbij 14.470 bezoekers worden verwacht. Hiervoor wordt een subsidie van 150.000 euro aangevraagd.

Stichting Nachtgasten ontvangt momenteel geen meerjarig subsidie van het Fonds Podiumkunsten. De groep heeft voor 2011 en voor 2012 projectsubsidies van het Fonds ontvangen.

beoordeling

Artistieke kwaliteit
voldoende
De commissie beoordeelt de artistieke kwaliteit van Nachtgasten als voldoende. Zij vindt dat de initiatiefnemers goed hebben gekeken naar bestaande vormen van theater en een slim en aansprekend concept hebben ontwikkeld. Volgens de commissie ligt de kracht van het concept in de eenvoud. De improvisatievoorstellingen van Nachtgasten zijn bijna van nature publieksgericht en sluiten goed aan bij een behoefte aan interactie tussen maker en toeschouwer. Het initiatief heeft een snelle vlucht genomen en sympathie gekregen in het veld. Voor acteurs is het interessant en waardevol om in wisselende combinaties met elkaar op de vloer te werken. Zo ontmoeten acteurs met verschillende stijlen en achtergronden, van verschillende gezelschappen en ook van onderscheiden generaties, elkaar in verrassende samenstellingen. Dit kan nieuwe ingangen opleveren en bestaande muren afbreken.
De commissie vindt het vakmanschap van Nachtgasten echter voor flinke verbetering vatbaar. Op basis van drie ingestuurde registraties vindt zij de regie, voor zover daar in dit concept van gesproken kan worden, onvoldoende. Het format is sterk afhankelijk van de acteurs. Wanneer een aantal acteurs niet goed overweg kan met de formule, is een sterke sturing onontbeerlijk voor het slagen van de avond. Op basis van de registraties constateert de commissie dat dit ook mis kan gaan. Er werd laat ingegrepen, waardoor de acteurs stuurloos waren. Dit ging ten koste van de zeggingskracht. In het plan geeft Nachtgasten weinig toelichting op dit risico en op de wijze waarop de initiatiefnemers dit proberen te voorkomen of tijdens de avond adequaat op te lossen. Nu het concept een aantal jaren bestaat en er veel voorstellingen zijn gerealiseerd, had de commissie van de groep een krachtiger aanpak verwacht. Door het ontbreken van reflectie op regie en aansturing overtuigt de aanvraag niet in verdere ontwikkeling en verbetering van de uitvoering.
De commissie is ook kritisch over de bijdrage die Nachtgasten wil leveren aan de ontwikkeling van nieuw, Nederlands repertoire. Die bijdrage ontstaat onder meer door eigen verhalen verschillende keren en dus door verschillende casts te laten spelen. Binnen het concept wordt tekst op een andere manier benaderd dan bij reguliere producties en daar ziet de commissie een interessante waarde. De commissie is er echter niet van overtuigd dat de nieuwe verhalen op deze manier uiteindelijk spannende en kwalitatief goede dramateksten zullen worden. De scenario's dienen als uitgangspunt voor de improvisatieavonden en hebben daarmee een specifiek doel. De uitgangspunten zijn doorgaans erg complex, met een veelheid aan personages en verhaallijnen, die een heldere dramaturgische ontwikkeling wellicht eerder in de weg staan.
In de plannen voor de komende periode gaat Nachtgasten op dezelfde voet verder, met een extra rol voor gastauteurs. Het (laten) schrijven van nieuwe teksten vormt een kernactiviteit voor de komende jaren. Het plan mist echter een kritische reflectie op de ontwikkelingen tot nu toe, inclusief de eigen verhalen, die deze keuze onderbouwt. Nachtgasten beschikt inmiddels over zestig stukken, waarvan de succesvolste wellicht kunnen worden aangescherpt en herhaald. Volgens de commissie ligt versteviging van de kernactiviteit eerder voor de hand, namelijk de improvisatie door acteurs en de begeleiding en aansturing daarvan door de kernleden. In dat vluchtige concept, dat per avond met andere acteurs en publiek anders uit kan pakken, zit de oorspronkelijkheid van Nachtgasten. Daarvoor is ontwikkeling van het vakmanschap op het gebied van dramaturgie en regie belangrijk. De uitvoeringskwaliteit en de zeggingskracht van de avonden kan daarmee sterk worden verbeterd.

Ondernemerschap
voldoende
De commissie beoordeelt het ondernemerschap van Nachtgasten als voldoende. In korte tijd heeft Nachtgasten een groot bereik in podia en publiek weten te bereiken. De positionering van het gezelschap in het veld is goed. De commissie vindt het slim dat in de steden waar gespeeld wordt, 'lokale' acteurs gevraagd worden om mee te doen. De commissie vindt het ondernemerschap echter voor flinke verbetering vatbaar, op verschillende onderdelen. De commissie vindt om te beginnen dat de publieksinkomsten laag zijn. Dat geldt zowel voor de inkomsten per voorstelling als per bezoeker. De groep heeft een populair en goed bezocht concept in handen, maar maakt dat onvoldoende te gelde. Voor de komende jaren wordt hier ook weinig ambitie in getoond in de aanvraag. De begrote inkomsten gaan per bezoeker zelfs omlaag ten opzichte van de afgelopen jaren.
Het concept van de Nachtgasten-avonden is de afgelopen jaren ontwikkeld en er is veel geïnvesteerd in materiaal. De commissie is van mening dat dit succes beter te benutten is. Er is een ruime portefeuille aan teksten opgebouwd en de aanvraag maakt niet duidelijk waarom investeren in verdere uitbreiding nodig is. Meer produceren is inefficiënt en bovendien duur: de uren van de initiatiefnemers gaan voor een zeer belangrijk deel op aan het opzetten en schrijven van nieuwe verhalen. Ook stelt de commissie kritische kanttekeningen bij de bedrijfsvoering van Nachtgasten. Goed ondernemerschap betekent immers ook goed voor het personeel zorgen. De commissie vindt het niet redelijk dat de acteurs op de vloer geen CAO-conform salaris ontvangen, maar slechts een onkostenvergoeding. In vergelijking vindt zij de vergoedingen voor de vier initiatiefnemers relatief hoog voor het te verrichten werk, dat volgens de commissie bovendien efficiënter kan.

Bijdrage aan de pluriformiteit
ruim voldoende
Nachtgasten maakt teksttheater, waarvan het aanbod groot is. De commissie constateert dat er veel instellingen zijn in Nederland die teksttheater produceren, zowel instellingen in de basisinfrastructuur als ongesubsidieerde producenten. De vorm van de voorstellingen, improvisatie tussen acteurs die niet gewend zijn om met elkaar te spelen, is onderscheidend. Dit maakt Nachtgasten echter niet uniek. De bijdrage aan de pluriformiteit van het Nederlands podiumkunstenaanbod die Nachtgasten levert, beoordeelt de commissie daarom als ruim voldoende.

Bijdrage aan de geografische spreiding
neutraal
De commissie beoordeelt de bijdrage van Nachtgasten aan de spreiding van het Nederlandse podiumkunstenaanbod als neutraal. Uit de aanvraag blijkt dat zij vrij sterk geconcentreerd zijn in Amsterdam en Utrecht, en daarbuiten in twee van de regio's. Daarmee draagt de groep maar beperkt bij aan de spreiding naar plekken waar weinig aanbod is. Ook door de vestigingsplaats Amsterdam, waar het podiumkunstenaasbod zeer groot is, levert Nachtgasten geen bijdrage aan de spreiding.

Financiële bijdrage provincie of gemeente
ruim voldoende
Voor de periode 2013-2016 heeft de groep bij de gemeente Amsterdam structureel subsidie gevraagd van 25.000 euro per jaar. Indien deze aanvraag wordt gehonoreerd, leidt dit tot een beperkte bijdrage.

Toeslag
niet van toepassing
Nachtgasten doet geen aanvraag voor een toeslag.

conclusie

De commissie adviseert de aanvraag van Nachtgasten te honoreren voor zover het budget dat toelaat.

aangevraagd bedrag 2013-2014 € 150.000
aantal uitvoeringen 2013-2014 Basisbedrag Totaal
Circuit klein 100 € 1.500 € 150.000
Circuit midden
Circuit groot
Basissubsidie voor 2 jaar € 150.000
Toeslag niet aangevraagd
Totaal subsidie voor 2 jaar 0 *

muziek

organisatieaangevraagdtoekennen

Amstel Saxofoonkwartet€ 45.0000 *
Amsterdam Klezmer Band€ 184.750€ 184.750 per jaar
Amsterdam Sinfonietta€ 574.000€ 574.000 per jaar
Apollo Ensemble€ 80.2500
Asko|Schönberg€ 643.250€ 643.250 per jaar
Bik Bent Braam€ 58.8000 *
BOT€ 117.0000 *
Brokken€ 116.000€ 116.000 per jaar
Calefax€ 384.000€ 245.000 per jaar
Camerata Trajectina/Brisk€ 97.2500
Cappella Amsterdam€ 478.000€ 478.000 per jaar
Cello Octet Amsterdam€ 126.0000 *
de Oefening de Kunst (dOeK)€ 124.800€ 124.800 per jaar
Don KosakenChor Russland€ 585.0000 *
Egidius Kwartet€ 108.7500 *
Five Great Guitars€ 195.0000 *
Fra Fra Sound & Big Band€ 95.0000
Holland Baroque Society€ 322.200€ 268.500 per jaar
Insomnio€ 187.2000
Instant Composers Pool (ICP)€ 140.000€ 140.000 per jaar
Intro in situ€ 164.4000 *
Ives Ensemble€ 131.2500
Jazz in Motion€ 212.5000 *
Jazz Orchestra of the Concertgebouw€ 509.4000 *
De Kift€ 224.500€ 224.500 per jaar
Kulsan€ 174.5000
Matangi Quartet€ 112.0000 *
Metropole Orkest€ 720.0000
Nederlands Blazers Ensemble€ 808.200€ 808.200 ** per jaar
Nederlandse Bachvereniging€ 733.500€ 533.750 per jaar
Nederlands Kamerkoor€ 610.000€ 610.000 per jaar
Nieuw Ensemble€ 594.0000 *
Nieuwe Philharmonie Utrecht€ 430.0000
Oorkaan€ 471.600€ 471.600 per jaar
Opera per Tutti!€ 102.0000 *
orkest de ereprijs€ 228.6000 *
Orkest v/d Achttiende Eeuw€ 300.000€ 300.000 per jaar
Paul van Kemenade Quintet€ 51.0000 *
RBO Sinfonia€ 444.0000
Rubens Quartet€ 96.0000 *
Sinfonia Rotterdam€ 142.5000
Slagwerk Den Haag€ 317.400€ 219.500 per jaar
Stroom Management/Izaline Calister€ 135.0000
Tam Tam Productions€ 238.5000 *
Tango Extremo€ 90.0000 *
The Ex€ 142.5000 *
Tomoko Mukaiyama Foundation€ 170.100€ 141.750 per jaar
Utrecht String Quartet€ 78.0000
Van Swieten Society€ 95.7500 *
Visisonor€ 61.0000
Zijlstra€ 103.7500

theater

organisatieaangevraagdtoekennen

Afslag Eindhoven€ 66.0000
De Appel€ 540.0000 *
Bambie€ 256.5000 *
't Barre Land€ 244.8000 *
Beumer & Drost€ 300.000€ 300.000 per jaar
BonteHond€ 333.000€ 333.000 per jaar
De Brandstichting€ 240.0000
Carver€ 486.0000 *
Caspar Rapak€ 82.5000
Compagnie Karina Holla€ 120.0000
Dood Paard€ 414.000€ 345.000 per jaar
Dries Verhoeven€ 198.000€ 198.000 per jaar
Edit Kaldor€ 81.0000 *
Eigen Werk Theaterproduktie€ 97.5000
De Federatie€ 504.0000 *
Feikes Huis€ 232.500€ 232.500 per jaar
Female Economy€ 342.000€ 285.000 per jaar
Firma MES€ 90.0000 *
Firma Rieks Swarte€ 336.750€ 336.750 per jaar
Fred Delfgaauw€ 210.0000
Golden Palace€ 288.750€ 288.750 per jaar
Het Houten Huis€ 371.250€ 371.250 per jaar
Hoge Fronten€ 117.000€ 117.000 per jaar
Hotel Modern€ 601.200€ 501.000 per jaar
In Goed Gezelschap van Laura€ 127.500€ 127.500 per jaar
Jakop Ahlbom€ 331.500€ 331.500 per jaar
Kassys€ 67.5000
Keesen & Co€ 207.0000
Likeminds€ 219.7500 *
Maatschappij Discordia€ 360.0000
Matzer€ 277.500€ 277.500 per jaar
MC Producties€ 270.0000
Mug met de Gouden Tand€ 360.000€ 300.000 per jaar
Nachtgasten€ 75.0000 *
De Nieuw Amsterdam€ 360.0000
Het Nieuw Utrechts Toneel€ 87.0000
Nieuw West€ 153.0000
OMSK€ 204.3000 *
Onafhankelijk Toneel€ 540.0000 *
Orkater (theater)€ 770.400€ 588.800 ** per jaar
PeerGrouP€ 472.500€ 393.750 per jaar
Productiehuis Brabant€ 129.7500 *
Schweigman&€ 420.300€ 350.250 per jaar
Teatro Munganga€ 210.0000
TG Lange Mannen€ 76.5000
Theater Bellevue€ 180.000€ 180.000 per jaar
ThEAter EA€ 159.0000
Theater Gnaffel€ 378.000€ 315.000 per jaar
Theatergroep Aluin€ 198.7500
Theatergroep Suburbia€ 390.000€ 300.000 per jaar
Theater Nomade€ 240.0000
Theater RAST€ 345.0000 *
Theater Terra€ 450.000€ 450.000 per jaar
Theater Zeelandia€ 737.100€ 614.250 per jaar
The Glasshouse€ 186.7500 *
The Lunatics€ 80.2500
Thibaud Delpeut€ 300.0000 *
Toneelgroep Het Volk€ 277.5000 *
Toneelschuur Producties€ 528.750€ 457.500 per jaar
Het Toneel Speelt€ 900.0000 *
Trouble Man€ 60.000€ 60.000 per jaar
Ulrike Quade Company€ 434.700€ 434.700 per jaar
Unieke Zaken€ 150.000€ 150.000 per jaar
Via Rudolphi Theaterproducties€ 288.000€ 288.000 per jaar
Vis á  Vis€ 412.500€ 412.500 per jaar
De Voortzetting€ 225.0000
De Warme Winkel€ 401.400€ 334.500 per jaar
Wunderbaum€ 486.000€ 486.000 per jaar
ZEP€ 288.000€ 240.000 per jaar

dans

organisatieaangevraagdtoekennen

Club Guy and Roni€ 592.200€ 493.500 per jaar
Conny Janssen Danst€ 468.000€ 468.000 per jaar
Dance Works Rotterdam€ 111.6000 *
De Dansers€ 300.0000
Dansgroep Amsterdam€ 399.6000
Danstheater Aya€ 558.000€ 461.000 ** per jaar
ICKamsterdam (Emio Greco|PC)€ 751.500€ 751.500 per jaar
Het Internationaal Danstheater€ 792.0000
ISH€ 522.000€ 522.000 per jaar
Korzo€ 207.900€ 173.250 per jaar
LeineRoebana€ 360.000€ 300.000 per jaar
Meekers€ 441.000€ 367.500 per jaar
nb (Nicole Beutler)€ 279.000€ 279.000 per jaar
Plan-D€ 150.0000 *
Project Sally€ 142.500€ 142.500 per jaar
De Stilte€ 450.000€ 375.000 per jaar
T.R.A.S.H.€ 144.000€ 120.000 per jaar
Het Veem Theater€ 90.000€ 75.000 per jaar
Vloeistof€ 120.0000 *
WArd/waRD (Ann van den Broek)€ 345.600€ 288.000 per jaar

muziektheater

organisatieaangevraagdtoekennen

DeltaDua€ 150.0000
Flint€ 62.2500 *
Het Geluid€ 165.0000 *
Holland Opera€ 599.2500 *
Hollands Diep€ 270.0000
M-Lab€ 378.0000 *
Opera Spanga€ 229.5000 *
Orkater (muziektheater)€ 300.000€ 300.000 per jaar
Paradiso Melkweg Productiehuis€ 252.0000 *
PIPS:lab€ 243.000€ 202.500 ** per jaar
Rosa Ensemble€ 183.6000 *
Sonnevanck€ 234.0000 *
Tafel van Vijf€ 131.250€ 131.250 per jaar
De Veenfabriek€ 765.900€ 638.250 per jaar
VocaalLAB€ 570.600€ 475.500 per jaar
Het Volksoperahuis€ 255.000€ 255.000 per jaar
Vrije Val€ 397.5000