NL / EN

MEERJARIGE ACTIVITEITENSUBSIDIE 2013-2016

UNIEKE ZAKEN

UZ

inleiding

Unieke Zaken is een Alkmaars jeugdtheatergezelschap dat sinds 1990 bewegingstheater maakt voor kinderen vanaf vier jaar. Het gezelschap wil toeschouwers een bijzondere theaterervaring geven en ze prikkelen, ontroeren, verrassen, laten lachen, uitdagen en aanzetten tot nadenken. De artistieke kern bestaat uit Mirjam Morsch en Peter Bolten en wordt meestal per productie aangevuld met diverse makers, spelers, muzikanten en vormgevers. De verschillende elementen (handelen, objecten, muziek, beweging, toneelbeeld en - spaarzame - tekst) worden gelijkwaardig naast en door elkaar gebruikt. Sinds 2012 is er een verschuiving opgetreden door producties te maken met de personages en hun verhalen als vertrekpunt en niet de omstandigheden waarin ze verkeren. Tekstgebruik geeft Unieke Zaken meer ruimte voor poëzie en stilte, voor melancholie en ontroering en voor het stellen van levensvragen. Tekst is niet de drager van de producties geworden, maar maakt de vertellingen wel herkenbaarder en persoonlijker voor het publiek, aldus de aanvraag.
De 'nieuwe' elementen (persoonlijk, intern, ontroering, inhoud) wil Unieke Zaken de komende jaren verder uitwerken en onderzoeken. Verder ziet Unieke Zaken een nieuwe artistieke uitdaging in het realiseren van projecten voor stad en regio, zoals in de samenwerking met diverse culturele instellingen en via het meerjarige project 'Buzz', een theaterbus die naar de scholen gaat.
In 2013 wordt de nieuwe productie 'Zwart op Wit' (voor vier jaar en ouder) gemaakt, geïnspireerd op het boekje 'Yellow and Pink' van William Steig. Het wordt een beeldende, muzikale en humoristische productie met als onderwerp de delicate, eeuwigdurende en misschien meest interessante filosofische vraag die we ons kunnen stellen: Waarom zijn wij hier? Tevens wordt in 2013 'Spoor' (vanaf zes jaar) uit 2012 hernomen, een productie geïnspireerd op de film De Wisselwachter van Jos Stelling. Ook staat de kerstvoorstelling 'Kerstmis bij de Ivanovs' op het programma (voor tien jaar en ouder), een coproductie met Artiance, Centrum voor de Kunsten in Alkmaar. Deze productie behandelt de moordzaak van een kamermeisje die een 73 jaar oud knaapje heeft vermoord. In 2014 realiseert Unieke Zaken de nieuwe productie 'Weg' (vanaf zes jaar), een intieme en ontroerende productie over de verbeeldingskracht van de mens. Daarna volgt 'Kaas' (voor alle leeftijden) in samenwerking met het Stedelijk Museum te Alkmaar. Twee spelers brengen een enorme kaas met geluiden, gebeurtenissen en geuren tot leven. Ook wordt de productie 'Zwart op Wit' hernomen. In beide jaren wordt het jaarlijks terugkerende project 'Buzz' gespeeld, waarin Unieke Zaken met een tot minitheater omgebouwde bus naar de scholen in de regio toe gaat. Ieder jaar met een ander bekend reisverhaal als uitgangspunt en telkens gericht op een andere leeftijd.
Unieke Zaken wil in de jaren 2013-1014 320 voorstellingen spelen, voor 32.000 bezoekers. Voor 200 voorstellingen in de kleine zalen wordt subsidie aangevraagd, wat leidt tot een subsidieaanvraag van 300.000 euro.

De instelling krijgt momenteel geen meerjarig subsidie van het Fonds Podiumkunsten. In de afgelopen jaren heeft Unieke Zaken voor twee producties een projectsubsidie ontvangen van het Fonds.

beoordeling

Artistieke kwaliteit
voldoende
De commissie beoordeelt de artistieke kwaliteit van Unieke Zaken als voldoende. Het gezelschap maakt al geruime tijd mime en beeldend theater voor de jeugd. De volharding die daaraan ten grondslag ligt, is bewonderenswaardig. De commissie vindt Unieke Zaken een vakmatig stabiel gezelschap dat in de luwte van het jeugdtheaterveld een waardevolle functie vervult in het culturele aanbod en klimaat in de eigen regio. Het werk is volgens de commissie in het algemeen vrij traditioneel en de oorspronkelijkheid blijft beperkt, zowel in onderwerpen als in vormentaal. Dat Unieke Zaken momenteel meer met tekst en een uitvoeriger uitwerking van de personages werkt, vindt de commissie op zich een interessante ontwikkeling. Zij kan de uitwerking daarvan op basis van de meegestuurde voorstellingsregistraties echter nog niet positief beoordelen. 'Op Stapel' laat naar haar mening vrij statisch toneelspel zien, waarin de zeggingskracht minder groot was dan die van de kenmerkende beeldende kracht in de eerdere producties . Hoe dit in het recentere 'Spoor' uitpakt, dat de komende jaren hernomen wordt, kan de commissie niet beoordelen, omdat er geen registratie is meegestuurd.
In de periode 2013-2014 wil Unieke Zaken doorgaan op dezelfde weg. De afzonderlijke plannen voor de komende jaren zijn weliswaar weinig concreet uitgewerkt, maar de uitgangspunten spreken tot de verbeelding. Het meest tot de verbeelding spreekt het BUZZ-project, vanwege het spannende decor en de prikkelende, wereldse reisliteratuur die gebruikt zal worden als inspiratiebron. De beknopte uitwerking van dit project maakt een positieve beoordeling van de zeggingskracht echter niet mogelijk. Dat geldt ook voor de andere plannen voor 2013 en 2014. Bovendien valt het de commissie op dat in verschillende plannen dezelfde namen van makers en spelers genoemd worden. Dit wekt de indruk van herhaling en versterkt bij de commissie de indruk van Unieke Zaken als vakmatig stabiele groep, die zich echter niet sterk ontwikkelt. De commissie waardeert in dit opzicht dan ook de interessante makers die Unieke Zaken wel bij de producties betrekt, zoals Martin Hofstra en René Geerlings. Deze samenwerkingen vindt de commissie inspirerend en kunnen naar haar inschatting goed zorgen voor nieuw en fris elan in de ontwikkeling van het oeuvre van Unieke Zaken. Dat zou de oorspronkelijkheid en zeggingskracht van de producties zeker kunnen vergroten.

Ondernemerschap
goed
De commissie vindt het ondernemerschap van Unieke Zaken goed. Unieke Zaken heeft de afgelopen jaren de veerkracht en flexibiliteit getoond om te kunnen overleven nadat het structurele subsidie werd beëindigd. De groep is in redelijke continuïteit blijven produceren en is veel blijven spelen voor goed gevulde zalen. De instelling is bovendien financieel en zakelijk gezond.
Unieke Zaken was de afgelopen jaren goed in staat speelplekken en publiek te interesseren voor voorstellingen. Hiertoe zet de instelling in op samenwerkingsverbanden, voornamelijk lokaal en regionaal, die met name gericht zijn op publieksbereik. Van de eerste productie zijn reeds zeventig speelbeurten geboekt, wat de commissie vertrouwen geeft. Wel valt het de commissie op dat de groep in de afgelopen jaren relatief veel schoolvoorstellingen heeft gespeeld, terwijl dit aandeel in de totale activiteiten voor de komende jaren afneemt. Dat betekent dat Unieke Zaken zich meer op vrije voorstellingen in theaters gaat richten. In de aanvraag wordt hier nauwelijks een toelichting op gegeven. Omdat Unieke Zaken aangeeft zonder intermediair te willen werken, ziet de commissie hier een tijdrovende taak, die bovendien niet zonder risico is: het is geen makkelijke tijd om (opnieuw) theaters te overtuigen om voorstellingen te boeken.
Voor de eigen inkomsten lijkt deze verandering weinig consequenties te hebben: de publieksinkomsten blijven grofweg gelijk aan die van de afgelopen jaren. Dat verkleint volgens de commissie het risico dat aan deze verschuiving zit. De eigen inkomsten zijn volgens de commissie dan ook realistisch begroot. De commissie merkt wel op dat de lichte groei in de overige eigen inkomsten niet goed onderbouwd is in de aanvraag. Dit is echter een beperkt risico. Al met al getuigt het plan van een visie op diversificatie en risicospreiding van de inkomstenbronnen en die is ook goed vertaald in de begroting. Daarnaast zijn voor eventuele tegenvallers voldoende reserves opgebouwd.
Unieke zaken beschrijft de eigen plek binnen het jeugdtheater in Nederland helder en speelt daar in het plan op in. De aanvraag bevat bovendien een goede analyse van de doelgroepen: theaterprogrammeurs, consulenten, docenten, kinderen en ouders. Zij kennen de wegen, vooral lokaal en vooral ook binnen het scholencircuit. Het plan bevat geen originele of verrassende kijk op marketing of helder geformuleerde marketingdoelstellingen, maar biedt voldoende aangrijpingspunten. Wel is de commissie van mening dat de groep zich landelijk meer zou kunnen profileren. Het plan is vooral lokaal en regionaal georiënteerd. Gezien de geplande groei van het aantal voorstellingen in andere regio's is er alle reden voor een sterker landelijk profiel.

Bijdrage aan de pluriformiteit
ruim voldoende
Het aanbod van Unieke Zaken valt onder de subdiscipline jeugdtheater. De commissie constateert dat er behalve Unieke Zaken veel instellingen zijn die jeugdtheater maken, zowel instellingen binnen de basisinfrastructuur als ongesubsidieerde producenten. De commissie vindt het aanbod van Unieke Zaken onderscheidend binnen dit bestaande aanbod, met name vanwege de specialisatie van het gezelschap in bewegingstheater voor jeugd. Daarmee is het gezelschap echter niet uniek. De commissie beoordeelt daarom de bijdrage van het aanbod van Unieke Zaken aan de pluriformiteit van het podiumkunstenaanbod als ruim voldoende.

Bijdrage aan de geografische spreiding
zeer goed
De bijdrage van Unieke Zaken aan de spreiding van de podiumkunsten is zeer goed. Door de vestigingsplaats Alkmaar, en de lokale inbedding aldaar door verschillende activiteiten, levert Unieke Zaken een bijdrage aan de spreiding. Uit de aanvraag blijkt bovendien dat behalve de vele voorstellingen in de regio West in verhouding ook veel wordt gespeeld in de regio's Noord, Oost en Zuid. Daarmee levert Unieke Zaken een bijdrage aan de spreiding van activiteiten naar plekken waar weinig aanbod is.

Financiële bijdrage provincie of gemeente
ruim voldoende
Unieke Zaken vraagt van de gemeente Alkmaar een subsidie van 50.000 euro per jaar. Wanneer die aanvraag wordt gehonoreerd, leidt dat tot een beperkte bijdrage van de lokale overheid.

Toeslag
niet van toepassing
Unieke Zaken heeft geen aanvraag voor een toeslag gedaan.

conclusie

De commissie adviseert de aanvraag van Unieke Zaken te honoreren.

aangevraagd bedrag 2013-2014 € 300.000
aantal uitvoeringen 2013-2014 Basisbedrag Totaal
Circuit klein 200 € 1.500 € 300.000
Circuit midden
Circuit groot
Basissubsidie voor 2 jaar € 300.000
Toeslag niet aangevraagd
Totaal subsidie voor 2 jaar € 300.000
       
Gemiddeld per jaar € 150.000

muziek

organisatieaangevraagdtoekennen

Amstel Saxofoonkwartet€ 45.0000 *
Amsterdam Klezmer Band€ 184.750€ 184.750 per jaar
Amsterdam Sinfonietta€ 574.000€ 574.000 per jaar
Apollo Ensemble€ 80.2500
Asko|Schönberg€ 643.250€ 643.250 per jaar
Bik Bent Braam€ 58.8000 *
BOT€ 117.0000 *
Brokken€ 116.000€ 116.000 per jaar
Calefax€ 384.000€ 245.000 per jaar
Camerata Trajectina/Brisk€ 97.2500
Cappella Amsterdam€ 478.000€ 478.000 per jaar
Cello Octet Amsterdam€ 126.0000 *
de Oefening de Kunst (dOeK)€ 124.800€ 124.800 per jaar
Don KosakenChor Russland€ 585.0000 *
Egidius Kwartet€ 108.7500 *
Five Great Guitars€ 195.0000 *
Fra Fra Sound & Big Band€ 95.0000
Holland Baroque Society€ 322.200€ 268.500 per jaar
Insomnio€ 187.2000
Instant Composers Pool (ICP)€ 140.000€ 140.000 per jaar
Intro in situ€ 164.4000 *
Ives Ensemble€ 131.2500
Jazz in Motion€ 212.5000 *
Jazz Orchestra of the Concertgebouw€ 509.4000 *
De Kift€ 224.500€ 224.500 per jaar
Kulsan€ 174.5000
Matangi Quartet€ 112.0000 *
Metropole Orkest€ 720.0000
Nederlands Blazers Ensemble€ 808.200€ 808.200 ** per jaar
Nederlandse Bachvereniging€ 733.500€ 533.750 per jaar
Nederlands Kamerkoor€ 610.000€ 610.000 per jaar
Nieuw Ensemble€ 594.0000 *
Nieuwe Philharmonie Utrecht€ 430.0000
Oorkaan€ 471.600€ 471.600 per jaar
Opera per Tutti!€ 102.0000 *
orkest de ereprijs€ 228.6000 *
Orkest v/d Achttiende Eeuw€ 300.000€ 300.000 per jaar
Paul van Kemenade Quintet€ 51.0000 *
RBO Sinfonia€ 444.0000
Rubens Quartet€ 96.0000 *
Sinfonia Rotterdam€ 142.5000
Slagwerk Den Haag€ 317.400€ 219.500 per jaar
Stroom Management/Izaline Calister€ 135.0000
Tam Tam Productions€ 238.5000 *
Tango Extremo€ 90.0000 *
The Ex€ 142.5000 *
Tomoko Mukaiyama Foundation€ 170.100€ 141.750 per jaar
Utrecht String Quartet€ 78.0000
Van Swieten Society€ 95.7500 *
Visisonor€ 61.0000
Zijlstra€ 103.7500

theater

organisatieaangevraagdtoekennen

Afslag Eindhoven€ 66.0000
De Appel€ 540.0000 *
Bambie€ 256.5000 *
't Barre Land€ 244.8000 *
Beumer & Drost€ 300.000€ 300.000 per jaar
BonteHond€ 333.000€ 333.000 per jaar
De Brandstichting€ 240.0000
Carver€ 486.0000 *
Caspar Rapak€ 82.5000
Compagnie Karina Holla€ 120.0000
Dood Paard€ 414.000€ 345.000 per jaar
Dries Verhoeven€ 198.000€ 198.000 per jaar
Edit Kaldor€ 81.0000 *
Eigen Werk Theaterproduktie€ 97.5000
De Federatie€ 504.0000 *
Feikes Huis€ 232.500€ 232.500 per jaar
Female Economy€ 342.000€ 285.000 per jaar
Firma MES€ 90.0000 *
Firma Rieks Swarte€ 336.750€ 336.750 per jaar
Fred Delfgaauw€ 210.0000
Golden Palace€ 288.750€ 288.750 per jaar
Het Houten Huis€ 371.250€ 371.250 per jaar
Hoge Fronten€ 117.000€ 117.000 per jaar
Hotel Modern€ 601.200€ 501.000 per jaar
In Goed Gezelschap van Laura€ 127.500€ 127.500 per jaar
Jakop Ahlbom€ 331.500€ 331.500 per jaar
Kassys€ 67.5000
Keesen & Co€ 207.0000
Likeminds€ 219.7500 *
Maatschappij Discordia€ 360.0000
Matzer€ 277.500€ 277.500 per jaar
MC Producties€ 270.0000
Mug met de Gouden Tand€ 360.000€ 300.000 per jaar
Nachtgasten€ 75.0000 *
De Nieuw Amsterdam€ 360.0000
Het Nieuw Utrechts Toneel€ 87.0000
Nieuw West€ 153.0000
OMSK€ 204.3000 *
Onafhankelijk Toneel€ 540.0000 *
Orkater (theater)€ 770.400€ 588.800 ** per jaar
PeerGrouP€ 472.500€ 393.750 per jaar
Productiehuis Brabant€ 129.7500 *
Schweigman&€ 420.300€ 350.250 per jaar
Teatro Munganga€ 210.0000
TG Lange Mannen€ 76.5000
Theater Bellevue€ 180.000€ 180.000 per jaar
ThEAter EA€ 159.0000
Theater Gnaffel€ 378.000€ 315.000 per jaar
Theatergroep Aluin€ 198.7500
Theatergroep Suburbia€ 390.000€ 300.000 per jaar
Theater Nomade€ 240.0000
Theater RAST€ 345.0000 *
Theater Terra€ 450.000€ 450.000 per jaar
Theater Zeelandia€ 737.100€ 614.250 per jaar
The Glasshouse€ 186.7500 *
The Lunatics€ 80.2500
Thibaud Delpeut€ 300.0000 *
Toneelgroep Het Volk€ 277.5000 *
Toneelschuur Producties€ 528.750€ 457.500 per jaar
Het Toneel Speelt€ 900.0000 *
Trouble Man€ 60.000€ 60.000 per jaar
Ulrike Quade Company€ 434.700€ 434.700 per jaar
Unieke Zaken€ 150.000€ 150.000 per jaar
Via Rudolphi Theaterproducties€ 288.000€ 288.000 per jaar
Vis á  Vis€ 412.500€ 412.500 per jaar
De Voortzetting€ 225.0000
De Warme Winkel€ 401.400€ 334.500 per jaar
Wunderbaum€ 486.000€ 486.000 per jaar
ZEP€ 288.000€ 240.000 per jaar

dans

organisatieaangevraagdtoekennen

Club Guy and Roni€ 592.200€ 493.500 per jaar
Conny Janssen Danst€ 468.000€ 468.000 per jaar
Dance Works Rotterdam€ 111.6000 *
De Dansers€ 300.0000
Dansgroep Amsterdam€ 399.6000
Danstheater Aya€ 558.000€ 461.000 ** per jaar
ICKamsterdam (Emio Greco|PC)€ 751.500€ 751.500 per jaar
Het Internationaal Danstheater€ 792.0000
ISH€ 522.000€ 522.000 per jaar
Korzo€ 207.900€ 173.250 per jaar
LeineRoebana€ 360.000€ 300.000 per jaar
Meekers€ 441.000€ 367.500 per jaar
nb (Nicole Beutler)€ 279.000€ 279.000 per jaar
Plan-D€ 150.0000 *
Project Sally€ 142.500€ 142.500 per jaar
De Stilte€ 450.000€ 375.000 per jaar
T.R.A.S.H.€ 144.000€ 120.000 per jaar
Het Veem Theater€ 90.000€ 75.000 per jaar
Vloeistof€ 120.0000 *
WArd/waRD (Ann van den Broek)€ 345.600€ 288.000 per jaar

muziektheater

organisatieaangevraagdtoekennen

DeltaDua€ 150.0000
Flint€ 62.2500 *
Het Geluid€ 165.0000 *
Holland Opera€ 599.2500 *
Hollands Diep€ 270.0000
M-Lab€ 378.0000 *
Opera Spanga€ 229.5000 *
Orkater (muziektheater)€ 300.000€ 300.000 per jaar
Paradiso Melkweg Productiehuis€ 252.0000 *
PIPS:lab€ 243.000€ 202.500 ** per jaar
Rosa Ensemble€ 183.6000 *
Sonnevanck€ 234.0000 *
Tafel van Vijf€ 131.250€ 131.250 per jaar
De Veenfabriek€ 765.900€ 638.250 per jaar
VocaalLAB€ 570.600€ 475.500 per jaar
Het Volksoperahuis€ 255.000€ 255.000 per jaar
Vrije Val€ 397.5000