NL / EN

MEERJARIGE ACTIVITEITENSUBSIDIE 2013-2016

DE VEENFABRIEK

inleiding

De Veenfabriek is gevestigd in Scheltema in Leiden. Het gezelschap wordt artistiek geleid door Paul Koek en zakelijk door Rick Spaan. De Veenfabriek ontwikkelt een eigen vorm van muziektheater waarbij de verschillende disciplines gelijkwaardig zijn en hun autonomie bewaren. Men wil het regisseren en componeren van muziektheater dichter bij elkaar brengen.
De Veenfabriek maakt muziektheater op basis van maatschappelijk relevante thema's en doet dit met en voor een breed publiek, niet alleen in schouwburgen en concertzalen in Nederland, België en Duitsland, maar ook op locaties als een raadzaal, een winkel, een koeienstal of een ziekenhuis. De Veenfabriek wisselt ideeën uit met wetenschappers van de Universiteit Leiden en met kunstenaars van Museum De Lakenhal. Het gezelschap organiseert verder discussies, debatten en workshops rond actuele thema's en is in samenwerking met het Koninklijk Conservatorium betrokken bij de opleiding van een nieuwe generatie muziektheatermakers. De organisatie herbergt een aantal vaste medewerkers, zoals dramaturg Paul Slangen, enkele musici en acteurs en twee nieuwkomers.
Per jaar wordt gewerkt met een overkoepelend thema, in 2013 'Kracht/Toekomst' en in 2014 'Werkelijkheid/Gefantaseerde werkelijkheid'.
In het kleinschalige circuit brengt De Veenfabriek in 2013 'Veenproeven', waarbij tijdens een maaltijd presentaties uit aankomende voorstellingen gekoppeld worden aan discussies tussen makers, publiek, wetenschappers en specialisten. 'Arianna' wordt, met een nieuwe compositie op basis van Monteverdi en een nieuwe tekst geïnspireerd door het libretto van 'Lamento d'Arianna', door Lizzy Timmers gespeeld op zomerfestivals in Nederland en België. In 2014 worden de 'Veenproeven' voortgezet, en Eric de Vroedt maakt 'Taxi', een festivalvoorstelling waarin het publiek verspreid in verschillende taxi's elkaar ontmoet via radio-verbinding en geïnstrueerde chauffeurs.
In het middencircuit maakt De Veenfabriek in 2013 'Seniorenhuis 1', een voorstelling op locatie met senioren uit alle geledingen van de maatschappij. 'Van Nul tot Nu', in samenwerking met Touki Delphine en PMP, wordt een muziektheatrale installatie voor poppodia over de toekomst van onze beschaving. 'Hyllos' is een eigentijdse Griekse tragedie met tekst van Herman Altena, uitgevoerd met senioren en gepensioneerde musici. In 2014 volgt 'Seniorenhuis 2'. 'The House', een multimediaal popconcert in Nederland en België door Lizzy Timmers en in coproductie met Wunderbaum, bevat verschillende kamers met elk een eigen thema, gebeurtenis en muziek.
In het grootschalige circuit presenteert De Veenfabriek in 2013 'Moby Dick', een coproductie met Schauspielhaus Bochum en met de band TRACK, in een Duits- en Nederlandstalige versie, met tekst van Peter Verhelst en in de regie van Paul Koek. In 2014 produceert het gezelschap samen met de Nationale Reisopera 'The Fairy Queen' en met Muziektheater Transparant en B'Rock 'King Arthur', beide van Purcell en met nieuwe muziek en in de regie van Paul Koek. 'Tulpmania', een nieuwe opera van Yannis Kyriakides, wordt in samenwerking met Asko|Schönberg in de bloemenveiling te Rijswijk gepresenteerd.
De Veenfabriek wil in 2013 en 2014 254 voorstellingen spelen en vraagt voor 200 activiteiten aan, 40 in het kleinschalige circuit, 69 in het middencircuit en 91 in het grootschalige circuit. De Veenfabriek vraagt 765.900 euro per jaar aan bij het Fonds Podiumkunsten, inclusief de toeslag.

De Veenfabriek ontvangt voor de periode 2009-2012 van het Fonds Podiumkunsten een subsidie van 749.455 euro. Daarnaast ontvangt het gezelschap een bijdrage van de gemeente Leiden. Adviseurs van het Fonds hebben 25 voorstellingen van dertien verschillende producties bezocht.

beoordeling

Artistieke kwaliteit
ruim voldoende
De commissie beoordeelt de artistieke kwaliteit van De Veenfabriek als ruim voldoende.
De commissie stelt vast dat het vakmanschap van De Veenfabriek verankerd is bij artistiek leider Paul Koek, die zijn langjarige ervaring, als musicus en als coregisseur met Johan Simons, inzet om bij De Veenfabriek actuele en veelsoortige muziektheatervoorstellingen te maken. De Veenfabriek is er in de huidige subsidieperiode in geslaagd de artistieke en maatschappelijke missie te vertalen in een groot aantal spraakmakende voorstellingen. Die kwaliteit komt tot uiting in de tekstkeuze, de regie, de muziekkeuze, de uitvoering en soms in de vormgeving. Regelmatig slaagt De Veenfabriek erin een goede integratie van tekst, theater, muziek, beeld en locatie tot stand te brengen en is er volgens de commissie sprake van muziektheater met grote zeggingskracht. Bij de producties van de afgelopen jaren plaatst de commissie ook kanttekeningen. Zo vindt zij de casting van de spelers niet altijd ideaal voor de rollen, en over de producties 'The City' en 'Bang' merkt zij op dat de muziek een ondergeschikte rol speelt. De commissie mist daarbij de eigen signatuur van De Veenfabriek.
In de komende periode houdt De Veenfabriek het maatschappelijk engagement hoog in het vaandel en staat het gezelschap een scala aan inspirerende projecten voor ogen. De commissie vindt de gepresenteerde jaarthema's 'Kracht/Toekomst' en 'Werkelijkheid/Gefantaseerde werkelijkheid' te algemeen en weinig inhoudelijk terugkomen in de projecten, maar zij heeft er vertrouwen in dat de relatie tussen kunst, maatschappij en wetenschap verder wordt uitgediept. De commissie vindt de 'Veenproeven' een goede vorm hiervoor. De commissie merkt op dat de plannen voor 2013 en 2014 nog conceptueel zijn en niet tot in de kern beschreven. Niet altijd is duidelijk wie de regisseur is, zoals bij 'Tulpmania' en 'Hyllos', en vooral de muziek blijft in de aanvraag onderbelicht. Zo wordt het werk van Monteverdi en Purcell aangevuld met nieuwe composities, maar in de aanvraag staat niet wie de componisten zijn. De nadruk in de plannen op senioren vindt de commissie verrassend, en zij ziet in 'Taxi' en 'Tulpmania' veelbelovende projecten. De commissie heeft daarbij vertrouwen in regisseur Eric de Vroedt en componist Yannis Kyriakides.
De commissie vindt dat de jarenlange samenwerking van De Veenfabriek met artistieke partners als Touki Delphine, Wunderbaum en Asko|Schönberg bijdraagt aan de signatuur van het gezelschap. Het feit dat men internationaal is gaan coproduceren met Schauspielhaus Bochum en met Muziektheater Transparant is volgens de commissie ook in artistiek opzicht een verrijkende ontwikkeling. Dat de Nationale Reisopera een nieuwe partner is, vindt de commissie een onverwachte en in positieve zin verrassende ontwikkeling. Een artistiek inhoudelijke motivatie voor de verschillende samenwerkingspartners ontbreekt overigens in de aanvraag.

Ondernemerschap
goed
Het ondernemerschap van De Veenfabriek wordt door de commissie als goed beoordeeld.
De commissie constateert dat De Veenfabriek duidelijk voor ogen staat hoe marketing en publieksbereik de komende jaren worden vormgegeven. Met de recent ontwikkelde huisstijl, een nieuwe website, een jaarlijks publieksonderzoek en een aan te stellen community manager die het gebruik van oude, nieuwe en sociale media van een strategie voorziet, streeft De Veenfabriek naar grotere naamsbekendheid, zowel nationaal als internationaal, en een zaalbezetting van minimaal 80%.
De Veenfabriek maakt meerjarige afspraken met podia en festivals in binnen- en buitenland en het gezelschap kent verschillende coproducenten die volgens de aanvraag zorgen voor meer financiële zekerheid. De commissie stelt vast dat De Veenfabriek door de samenwerking kan profiteren van het netwerk aan podia van de Nationale Reisopera. Dat De Veenfabriek ten aanzien van de coproductie met Schauspielhaus Bochum het voortouw neemt voor de verkoop in Duitsland, is in de ogen van de commissie niet voor de hand liggend.
De inkomsten voor de komende periode bestaan uit een goede mix van overheidssubsidies, andere fondsen en publieksinkomsten en De Veenfabriek wil de eigen inkomsten laten toenemen van 34% in 2011 naar 51% in 2016. De commissie vindt de haalbaarheid van deze ambitie echter niet aangetoond.
Uit de jaarcijfers blijkt dat de liquiditeit en de solvabiliteit sinds 2010 te wensen overlaten, maar de commissie vindt dat het gezelschap verder een solide bedrijfsvoering kent met een constante output aan activiteiten. Het gezelschap heeft een heldere SWOT-analyse van de organisatie gemaakt en de commissie vindt het een goed uitgangspunt dat De Veenfabriek flexibel en daadkrachtig wil zijn en duurzaam en efficiënt wil werken. De huisvesting van De Veenfabriek binnen Scheltema is aanzienlijk uitgebreid met een eigen kantoor- en repetitieruimte en biedt volgens de commissie kansen om niet alleen verwante partners te huisvesten, maar ook kosten te delen.

Bijdrage aan de pluriformiteit
zeer goed
De commissie vindt dat De Veenfabriek zich onderscheidt met het presenteren van een zeer eigen en herkenbare vorm van nieuw muziektheater. Bovendien appelleert het gezelschap stelselmatig, bijvoorbeeld met producties als 'Het Seniorenhuis 1 en 2' die voor en met ouderen worden gemaakt, uitdrukkelijk aan nieuwe publieksgroepen. De bijdrage aan de pluriformiteit van het culturele landschap is in de ogen van de commissie dan ook zeer goed.

Bijdrage aan de geografische spreiding
zeer goed
De commissie vindt dat De Veenfabriek in de standplaats Leiden een rol van betekenis speelt. In de locatie Scheltema worden voorstellingen en avonden als de 'Veenproeven' georganiseerd en ook de samenwerkingen met de Universiteit Leiden en Museum De Lakenhal geven gewicht aan de inbedding aldaar. Daarnaast speelt De Veenfabriek de producties in Nederland relatief vaak buiten de vier grote steden. De bijdrage aan de spreiding is volgens de commissie dan ook zeer goed.

Financiële bijdrage provincie of gemeente
ruim voldoende
De Veenfabriek vraagt bij de gemeente Leiden 85.000 euro aan. Als deze subsidie wordt toegekend, is er sprake van een beperkte lokale bijdrage.

Toeslag
niet toekennen
De commissie adviseert de toeslag niet toe te kennen. Zij constateert dat De Veenfabriek nieuwe stukken ontwikkelt met componisten en schrijvers, maar dat het repertoire zeer eigen is aan het gezelschap. De kans dat deze stukken door een andere groep worden overgenomen, is in de ogen van de commissie zeer klein. De makers aan wie De Veenfabriek in de voorgestelde projecten kansen biedt, zoals Eric de Vroedt, Lizzy Timmers en Touki Delphine, rekent de commissie niet meer tot jong talent. De betrokkenheid bij de muziektheateropleiding TIME, een onderdeel van de Master Muziek van de Hogeschool der Kunsten Den Haag, vertaalt zich in de ogen van de commissie vooral in het docentschap van Paul Koek en Paul Slangen. De commissie ziet de instelling De Veenfabriek meer als samenwerkingspartner dan als initiator van deze opleiding.

conclusie

De commissie adviseert de aanvraag van De Veenfabriek te honoreren. Zij adviseert geen toeslag toe te kennen.

aangevraagd bedrag 2013-2014 € 1.531.800
aantal uitvoeringen 2013-2014 Basisbedrag
Totaal
Circuit klein 40 € 4.500 € 180.000
Circuit midden 69 € 6.000 € 414.000
Circuit groot 91 € 7.500 € 682.500
Basissubsidie voor 2 jaar € 1.276.500
Toeslag niet toekennen
Totaal subsidie voor 2 jaar € 1.276.500
       
Gemiddeld per jaar € 638.250

muziek

organisatieaangevraagdtoekennen

Amstel Saxofoonkwartet€ 45.0000 *
Amsterdam Klezmer Band€ 184.750€ 184.750 per jaar
Amsterdam Sinfonietta€ 574.000€ 574.000 per jaar
Apollo Ensemble€ 80.2500
Asko|Schönberg€ 643.250€ 643.250 per jaar
Bik Bent Braam€ 58.8000 *
BOT€ 117.0000 *
Brokken€ 116.000€ 116.000 per jaar
Calefax€ 384.000€ 245.000 per jaar
Camerata Trajectina/Brisk€ 97.2500
Cappella Amsterdam€ 478.000€ 478.000 per jaar
Cello Octet Amsterdam€ 126.0000 *
de Oefening de Kunst (dOeK)€ 124.800€ 124.800 per jaar
Don KosakenChor Russland€ 585.0000 *
Egidius Kwartet€ 108.7500 *
Five Great Guitars€ 195.0000 *
Fra Fra Sound & Big Band€ 95.0000
Holland Baroque Society€ 322.200€ 268.500 per jaar
Insomnio€ 187.2000
Instant Composers Pool (ICP)€ 140.000€ 140.000 per jaar
Intro in situ€ 164.4000 *
Ives Ensemble€ 131.2500
Jazz in Motion€ 212.5000 *
Jazz Orchestra of the Concertgebouw€ 509.4000 *
De Kift€ 224.500€ 224.500 per jaar
Kulsan€ 174.5000
Matangi Quartet€ 112.0000 *
Metropole Orkest€ 720.0000
Nederlands Blazers Ensemble€ 808.200€ 808.200 ** per jaar
Nederlandse Bachvereniging€ 733.500€ 533.750 per jaar
Nederlands Kamerkoor€ 610.000€ 610.000 per jaar
Nieuw Ensemble€ 594.0000 *
Nieuwe Philharmonie Utrecht€ 430.0000
Oorkaan€ 471.600€ 471.600 per jaar
Opera per Tutti!€ 102.0000 *
orkest de ereprijs€ 228.6000 *
Orkest v/d Achttiende Eeuw€ 300.000€ 300.000 per jaar
Paul van Kemenade Quintet€ 51.0000 *
RBO Sinfonia€ 444.0000
Rubens Quartet€ 96.0000 *
Sinfonia Rotterdam€ 142.5000
Slagwerk Den Haag€ 317.400€ 219.500 per jaar
Stroom Management/Izaline Calister€ 135.0000
Tam Tam Productions€ 238.5000 *
Tango Extremo€ 90.0000 *
The Ex€ 142.5000 *
Tomoko Mukaiyama Foundation€ 170.100€ 141.750 per jaar
Utrecht String Quartet€ 78.0000
Van Swieten Society€ 95.7500 *
Visisonor€ 61.0000
Zijlstra€ 103.7500

theater

organisatieaangevraagdtoekennen

Afslag Eindhoven€ 66.0000
De Appel€ 540.0000 *
Bambie€ 256.5000 *
't Barre Land€ 244.8000 *
Beumer & Drost€ 300.000€ 300.000 per jaar
BonteHond€ 333.000€ 333.000 per jaar
De Brandstichting€ 240.0000
Carver€ 486.0000 *
Caspar Rapak€ 82.5000
Compagnie Karina Holla€ 120.0000
Dood Paard€ 414.000€ 345.000 per jaar
Dries Verhoeven€ 198.000€ 198.000 per jaar
Edit Kaldor€ 81.0000 *
Eigen Werk Theaterproduktie€ 97.5000
De Federatie€ 504.0000 *
Feikes Huis€ 232.500€ 232.500 per jaar
Female Economy€ 342.000€ 285.000 per jaar
Firma MES€ 90.0000 *
Firma Rieks Swarte€ 336.750€ 336.750 per jaar
Fred Delfgaauw€ 210.0000
Golden Palace€ 288.750€ 288.750 per jaar
Het Houten Huis€ 371.250€ 371.250 per jaar
Hoge Fronten€ 117.000€ 117.000 per jaar
Hotel Modern€ 601.200€ 501.000 per jaar
In Goed Gezelschap van Laura€ 127.500€ 127.500 per jaar
Jakop Ahlbom€ 331.500€ 331.500 per jaar
Kassys€ 67.5000
Keesen & Co€ 207.0000
Likeminds€ 219.7500 *
Maatschappij Discordia€ 360.0000
Matzer€ 277.500€ 277.500 per jaar
MC Producties€ 270.0000
Mug met de Gouden Tand€ 360.000€ 300.000 per jaar
Nachtgasten€ 75.0000 *
De Nieuw Amsterdam€ 360.0000
Het Nieuw Utrechts Toneel€ 87.0000
Nieuw West€ 153.0000
OMSK€ 204.3000 *
Onafhankelijk Toneel€ 540.0000 *
Orkater (theater)€ 770.400€ 588.800 ** per jaar
PeerGrouP€ 472.500€ 393.750 per jaar
Productiehuis Brabant€ 129.7500 *
Schweigman&€ 420.300€ 350.250 per jaar
Teatro Munganga€ 210.0000
TG Lange Mannen€ 76.5000
Theater Bellevue€ 180.000€ 180.000 per jaar
ThEAter EA€ 159.0000
Theater Gnaffel€ 378.000€ 315.000 per jaar
Theatergroep Aluin€ 198.7500
Theatergroep Suburbia€ 390.000€ 300.000 per jaar
Theater Nomade€ 240.0000
Theater RAST€ 345.0000 *
Theater Terra€ 450.000€ 450.000 per jaar
Theater Zeelandia€ 737.100€ 614.250 per jaar
The Glasshouse€ 186.7500 *
The Lunatics€ 80.2500
Thibaud Delpeut€ 300.0000 *
Toneelgroep Het Volk€ 277.5000 *
Toneelschuur Producties€ 528.750€ 457.500 per jaar
Het Toneel Speelt€ 900.0000 *
Trouble Man€ 60.000€ 60.000 per jaar
Ulrike Quade Company€ 434.700€ 434.700 per jaar
Unieke Zaken€ 150.000€ 150.000 per jaar
Via Rudolphi Theaterproducties€ 288.000€ 288.000 per jaar
Vis á  Vis€ 412.500€ 412.500 per jaar
De Voortzetting€ 225.0000
De Warme Winkel€ 401.400€ 334.500 per jaar
Wunderbaum€ 486.000€ 486.000 per jaar
ZEP€ 288.000€ 240.000 per jaar

dans

organisatieaangevraagdtoekennen

Club Guy and Roni€ 592.200€ 493.500 per jaar
Conny Janssen Danst€ 468.000€ 468.000 per jaar
Dance Works Rotterdam€ 111.6000 *
De Dansers€ 300.0000
Dansgroep Amsterdam€ 399.6000
Danstheater Aya€ 558.000€ 461.000 ** per jaar
ICKamsterdam (Emio Greco|PC)€ 751.500€ 751.500 per jaar
Het Internationaal Danstheater€ 792.0000
ISH€ 522.000€ 522.000 per jaar
Korzo€ 207.900€ 173.250 per jaar
LeineRoebana€ 360.000€ 300.000 per jaar
Meekers€ 441.000€ 367.500 per jaar
nb (Nicole Beutler)€ 279.000€ 279.000 per jaar
Plan-D€ 150.0000 *
Project Sally€ 142.500€ 142.500 per jaar
De Stilte€ 450.000€ 375.000 per jaar
T.R.A.S.H.€ 144.000€ 120.000 per jaar
Het Veem Theater€ 90.000€ 75.000 per jaar
Vloeistof€ 120.0000 *
WArd/waRD (Ann van den Broek)€ 345.600€ 288.000 per jaar

muziektheater

organisatieaangevraagdtoekennen

DeltaDua€ 150.0000
Flint€ 62.2500 *
Het Geluid€ 165.0000 *
Holland Opera€ 599.2500 *
Hollands Diep€ 270.0000
M-Lab€ 378.0000 *
Opera Spanga€ 229.5000 *
Orkater (muziektheater)€ 300.000€ 300.000 per jaar
Paradiso Melkweg Productiehuis€ 252.0000 *
PIPS:lab€ 243.000€ 202.500 ** per jaar
Rosa Ensemble€ 183.6000 *
Sonnevanck€ 234.0000 *
Tafel van Vijf€ 131.250€ 131.250 per jaar
De Veenfabriek€ 765.900€ 638.250 per jaar
VocaalLAB€ 570.600€ 475.500 per jaar
Het Volksoperahuis€ 255.000€ 255.000 per jaar
Vrije Val€ 397.5000