NL / EN

MEERJARIGE ACTIVITEITENSUBSIDIE 2013-2016

ORKATER (THEATER)

Orkater

inleiding

Orkater is een in Amsterdam gevestigd, landelijk opererend gezelschap dat nieuw geschreven, nieuw gecomponeerde en nieuw vormgegeven muziektheatrale mengvormen ontwikkelt, produceert en presenteert. De dagelijkse leiding wordt gevormd door directeur Marc van Warmerdam, zakelijk leider Nicolien Luttels en hoofd techniek/lichtontwerper Stefan Dijkman.
Orkater stelt zich ten doel onderscheidende voorstellingen te maken, die door de eigenheid van vorm, inhoud en uitvoering bijdragen aan een rijkgeschakeerd Nederlands theaterlandschap. Verder beoogt Orkater de positie van het eigentijds muziektheater in Nederland te versterken en het maken van nieuw muziektheater te bevorderen door in het kader van Orkater/De Nieuwkomers jonge muziektheatermakers te stimuleren en te begeleiden. Het zijn de individuele makers die in een wisselende mate van collectiviteit kunst maken in het gebied tussen muziek en theater. Cruciaal in de visie van Orkater op haar eigen werk is het belang dat gehecht wordt aan de samenhang van het grote geheel. Het is de kracht om in de optelsom van de producties -muziek en theater, groot en klein, complex en toegankelijk- de artistieke vrijheid van de makers te garanderen, het potentiële publiek te bereiken, en de zakelijke doelen te realiseren.
Orkater vraagt subsidie aan voor zeven van de producties in de periode 2013-2014. Twee daarvan worden gemaakt in het kader van Orkater/De Nieuwkomers, een in het kader van De Nieuwkomers Extended en een productie is van De Mexicaanse Hond van Alex van Warmerdam. 'Schotland' (Orkater/De Nieuwkomers) is een productie voor twee musicerende acteurs en een schrijvende actrice. 'Zijn Hond Lars' (Orkater/De Nieuwkomers) is geïnspireerd op het leven van de jazztrompettist Chet Baker. 'Onward!' (Orkater/The Sadists) wordt de eerste avondvullende productie van The Sadists. 'De Onzichtbare Man' is festivalproductie en zal het midden houden tussen beeldende kunst en theater. 'Mexicaanse Hond 14' is het nieuwe project van Alex van Warmerdam. De reprise van 'Alice in Wonderland', een coproductie met Holland Symfonia, is een muzikale familievoorstelling naar het boek van Lewis Caroll. 'Billy the Kid' wordt een nieuwe samenwerking met Holland Symfonia.
Orkater wil in de jaren 2013 en 2014 in totaal 551 voorstellingen realiseren in de drie speelcircuits, voor naar verwachting 122.000 bezoekers. Voor 200 voorstellingen hiervan vraagt Orkater van de sector theater een subsidiebedrag van 1.284.000 euro. Daarnaast wordt een toeslag gevraagd voor innovatie van 256.800 euro voor de in- en doorstroom van een talentvolle nieuwe generatie muziektheatermakers.

Orkater wordt in de periode 2009-2012 structureel gesubsidieerd door het Fonds Podiumkunsten voor een bedrag van 1.649.744 euro per jaar. Daarvoor werd de groep gesubsidieerd door het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. In de periode 2009-2012 zijn 21 speelbeurten van 12 producties van Orkater bezocht door adviseurs van het Fonds Podiumkunsten.

beoordeling

Artistieke kwaliteit
ruim voldoende
De theatercommissie beoordeelt de artistieke kwaliteit van Orkater als ruim voldoende. Het gezelschap produceert een veelheid aan activiteiten, in verschillende speelcircuits en gericht op een breed publiek. Toch constateert de commissie dat Orkater producties een herkenbare signatuur hebben, die vooral bepaald wordt door de sterke combinatie van theater en muziek. Het startpunt is vaak theater, waarbij een bestaande of nieuwe tekst de basis vormt, waar muziek als dragend element aan wordt toegevoegd. De meeste makers hebben een theaterachtergrond, wat zich ook laat zien in de dramaturgische opbouw van producties.
Over de kwaliteit van de producties in de afgelopen jaren oordeelt de commissie wisselend. Daarbij is zij over het algemeen positief over het vakmanschap: de producties zijn goed gemaakt op het terrein van de regie, de dramaturgie, de acteerprestaties en de vormgeving. De productie 'Richard III' is in verschillende opzichten het meest opvallende project de afgelopen jaren. In de sterke regie komt de op het eerste gezicht niet voor de hand liggende combinatie van de muziek van Tom Waits met de teksten van Shakespeare goed uit de verf. De muziek en het spel vormen samen een eenheid, waardoor het verhaal helder wordt. Het acteerwerk van met name de hoofdrolspeler is sterk, maar de bijrollen blijven daar volgens de commissie bij achter.
De kritische kanttekeningen van de commissie spitsen zich vooral toe op de zeggingskracht van producties. Orkater maakt de thema's, de uitgangspunten van de voorstellingen op zich helder zichtbaar, of het nu eigen teksten betreft of klassieken. De commissie mist daarin echter vaak een spannende of eigenzinnige visie van de maker. Interpretaties blijven vrij dicht bij de tekst of gekende gezichtspunten op onderwerpen. Dat geldt bijvoorbeeld voor de productie 'Breakin' the News', die volgens de commissie vooral een uitvergroting laat zien van de realiteit van populaire nieuwsshows. De makers bieden het publiek echter geen spannende eigen zienswijze op deze realiteit en de consequenties daarvan, wat ten koste gaat van de actuele relevantie van de productie. Ook in andere voorstellingen, zoals 'De meisjes van Mussolini' en 'Kamp Holland', mist de commissie een aansprekende uitwerking van de maatschappelijke of persoonlijke thema's die de producties meer zeggingskracht kunnen geven.
In de plannen van Orkater voor de komende jaren herkent de commissie de oorspronkelijkheid van de groep terug, terwijl ze ook blijk geven van vakmanschap. De plannen bouwen in grote lijnen voort op wat de groep in de afgelopen jaren heeft voortgebracht. De samenwerkingsplannen zijn divers, maar altijd in lijn met het herkenbare artistieke signatuur van de groep. Orkater wisselt uit met jonge makers, maar ook met gevestigde gezelschappen. Dat is voor de commissie een belangrijk signaal dat Orkater in beweging wil blijven, zichzelf wil blijven ontwikkelen.
De commissie kijkt het meest uit naar de projecten van de Nieuwkomers. De beschreven projecten spreken tot de verbeelding. De commissie is ook positief over het voornemen om meer jonge makers van niet-westerse afkomst erbij te betrekken. In de aanvraag is dit punt echter nog niet concreet uitgewerkt.
Over de overige projecten is de commissie minder enthousiast. De beschreven projecten bouwen voort op de receptuur van de afgelopen jaren en daar is de commissie kritisch over. De projecten zijn bovendien uitermate summier beschreven, waardoor nauwelijks een beeld te vormen is van de beoogde producties. De commissie heeft vertrouwen in het vakmanschap van Orkater en herkent ook de signatuur in de gekozen onderwerpen en samenwerkingspartners. Echter, met name op het gebied van de zeggingskracht is de commissie onvoldoende overtuigd. Dat ligt niet aan de gekozen thema’s en stukken, maar aan de vertaling daarvan in spannende en aansprekende producties. De betrokken makers hebben op dit punt naar het oordeel van de commissie de afgelopen jaren niet kunnen overtuigen. Op basis van deze resultaten en de beperkte beschrijvende teksten bij de projectplannen krijgt de commissie te weinig vertrouwen dat deze zullen leiden tot interessante producties.

Ondernemerschap
zeer goed
De commissie beoordeelt het ondernemerschap van Orkater als zeer goed. Het gezelschap kent al jaren een solide en stabiele bedrijfsmatige organisatie. Financieel gezien is de organisatie gezond. De groep werkt samen met veel sterke partners, zoals met Toneelgroep Amsterdam en met Bos Theaterproducties, en heeft goede relaties met podia en festivals.
Het gezelschap bereikt een groot en gevarieerd publiek en kan zich wat dat betreft meten met de stads- en regiogezelschappen. Publieksbereik en –werving is bij Orkater een integraal onderdeel van de activiteiten. Dat blijkt ook uit het stevige marketingplan, waarin het gezelschap zich helder positioneert. Orkater bedient alle speelcircuits en speelt de facto voor een breed publiek: zowel het geoefende theaterpubliek als gezinnen met jonge kinderen en liefhebbers van popmuziek. Door goede publiciteit slaagt de groep er in het juiste publiek voor de juiste voorstellingen te vinden. Het lukt de groep ook uitstekend om zo nu en dan een 'hype' te creëren, waarmee een breder publiek wordt bereikt. Orkater haalt daarmee de landelijke media, waarbij het gretig gebruik maakt van de free publicity die dat oplevert.
Orkater heeft een scherpe blik op de spreiding van inkomsten over subsidies en eigen inkomsten. Het zoeken naar nieuwe inkomstenbronnen heeft constant grote aandacht bij Orkater. Daarbij gaat de groep zich ook meer richten op fondsenwerving en particuliere ondersteuning. De groep schat de financiële risico’s volgens de commissie realistisch in. De ervaring heeft geleerd dat bij Orkater de veelheid en diversiteit aan activiteiten ervoor zorgt dat per kalenderjaar de financiële resultaten uiteenlopen. Voor de komende jaren toont de groep stabiliteit en realisme door een begroting te maken die gelijke tred houdt met het gemiddelde van de vorige jaren.


Bijdrage aan de pluriformiteit
neutraal
De commissie Theater schaart het aanbod dat Orkater in deze aanvraag heeft opgenomen onder teksttheater. De commissie constateert dat er naast Orkater veel instellingen zijn in Nederland die zich bezig houden met teksttheater, zowel instellingen binnen de basisinfrastructuur als ongesubsidieerde producenten. Daarbij wordt ook de combinatie met muziek die Orkater beschrijft veel gemaakt. Binnen dat brede bestaande aanbod vindt de commissie de beschreven projecten van Orkater niet bijzonder onderscheidend.

Bijdrage aan de geografische spreiding
neutraal
De commissie beoordeelt de bijdrage van Orkater aan de spreiding als neutraal. De instelling is gevestigd in Amsterdam, waar het podiumkunstenaanbod aanbod zeer groot is, en draagt daarmee niet bij aan de spreiding van het aanbod. Uit de aanvraag blijkt bovendien dat de groep voornamelijk speelt in de andere grote steden. Daarmee draagt Orkater weinig bij aan de spreiding van voorstellingen naar plekken waar weinig aanbod is.

Financiële bijdrage provincie of gemeente
ruim voldoende
Orkater heeft bij de gemeente Amsterdam voor de komende periode 540.000 euro per jaar aangevraagd. Als deze subsidie wordt toegekend is er in relatie tot de totale begroting en de twee bij het Fonds ingediende aanvragen sprake van een stevige lokale bijdrage. Deze bijdrage wordt, verdeeld over de aanvraag bij muziektheater en de aanvraag bij theater, gewaardeerd als twee keer ruim voldoende.

Toeslag
toekennen
Orkater vraagt een toeslag aan voor de in- en doorstroom van talent en zo voor een nieuwe generatie muziektheatermakers. In het kader van De Nieuwkomers brengt Orkater per seizoen gemiddeld twee muziektheaterproducties van jonge makers uit. Orkater wil bevorderen dat de talentvolle nieuwe generatie de stap zet naar grotere producties, naar schouwburgen door het hele land en zelfs op podia over de grenzen. Onder het motto De Nieuwkomers Extended werkt Orkater samen met theaters om nieuwe makers de ruimte te geven die ze nodig hebben om zich verder te ontwikkelen.
De commissie waardeert de manier waarop Orkater een nieuwe generatie makers onder zijn hoede neemt. Met de Nieuwkomers heeft Orkater daar een goede vorm voor ontwikkeld, die inmiddels voor een belangrijk deel de signatuur en activiteiten van de groep bepaalt. De commissie is door de resultaten in de afgelopen jaren en door het plan overtuigd dat de Nieuwkomers een bijdrage leveren aan de ontwikkeling van de podiumkunsten. De begeleiding van de Nieuwkomers vanuit Orkater vindt de commissie goed. Het traject is gericht op de ontwikkeling van nieuwe makers tot zelfstandige muziektheatermakers. Dat kan als los gezelschap, maar dat kan ook binnen Orkater. Bovendien snijdt het mes aan twee kanten: er wordt een open klimaat gecreëerd waarin makers elkaar over en weer beïnvloeden en inspireren. De jonge makers kunnen zich gelijkwaardig voelen aan de gerenommeerde makers in het gezelschap. Dat Orkater er nu aan werkt om de Nieuwkomers door te laten groeien naar grotere producties voor grote zalen is volgens de commissie een logische en zinvolle stap. Zij adviseert de gevraagde toeslag toe te kennen.

conclusie

De commissie adviseert de aanvraag van Orkater te honoreren voor zover het budget dat toelaat. Zij adviseert eveneens een toeslag toe te kennen. De commissie vindt de aanvraag voor het hoogste subsidiebedrag in het kleine en middelgrote speelcircuit, gelet op de complexiteit en bezetting van de voorgestelde projecten, onvoldoende onderbouwd. Zij adviseert voor deze voorstellingen het subsidiebedrag in de middelste trede toe te kennen.

aangevraagd bedrag 2013-2014 € 1.540.800
aantal uitvoeringen 2013-2014 Basisbedrag Totaal
Circuit klein 24 € 3.000 € 72.000
Circuit midden 96 € 4.500 € 432.000
Circuit groot 80 € 7.500 € 600.000
Basissubsidie voor 2 jaar € 1.104.000
Toeslag € 220.800
Totaal subsidie voor 2 jaar 1.177.600 **
       
Gemiddeld per jaar € 588.800

muziek

organisatieaangevraagdtoekennen

Amstel Saxofoonkwartet€ 45.0000 *
Amsterdam Klezmer Band€ 184.750€ 184.750 per jaar
Amsterdam Sinfonietta€ 574.000€ 574.000 per jaar
Apollo Ensemble€ 80.2500
Asko|Schönberg€ 643.250€ 643.250 per jaar
Bik Bent Braam€ 58.8000 *
BOT€ 117.0000 *
Brokken€ 116.000€ 116.000 per jaar
Calefax€ 384.000€ 245.000 per jaar
Camerata Trajectina/Brisk€ 97.2500
Cappella Amsterdam€ 478.000€ 478.000 per jaar
Cello Octet Amsterdam€ 126.0000 *
de Oefening de Kunst (dOeK)€ 124.800€ 124.800 per jaar
Don KosakenChor Russland€ 585.0000 *
Egidius Kwartet€ 108.7500 *
Five Great Guitars€ 195.0000 *
Fra Fra Sound & Big Band€ 95.0000
Holland Baroque Society€ 322.200€ 268.500 per jaar
Insomnio€ 187.2000
Instant Composers Pool (ICP)€ 140.000€ 140.000 per jaar
Intro in situ€ 164.4000 *
Ives Ensemble€ 131.2500
Jazz in Motion€ 212.5000 *
Jazz Orchestra of the Concertgebouw€ 509.4000 *
De Kift€ 224.500€ 224.500 per jaar
Kulsan€ 174.5000
Matangi Quartet€ 112.0000 *
Metropole Orkest€ 720.0000
Nederlands Blazers Ensemble€ 808.200€ 808.200 ** per jaar
Nederlandse Bachvereniging€ 733.500€ 533.750 per jaar
Nederlands Kamerkoor€ 610.000€ 610.000 per jaar
Nieuw Ensemble€ 594.0000 *
Nieuwe Philharmonie Utrecht€ 430.0000
Oorkaan€ 471.600€ 471.600 per jaar
Opera per Tutti!€ 102.0000 *
orkest de ereprijs€ 228.6000 *
Orkest v/d Achttiende Eeuw€ 300.000€ 300.000 per jaar
Paul van Kemenade Quintet€ 51.0000 *
RBO Sinfonia€ 444.0000
Rubens Quartet€ 96.0000 *
Sinfonia Rotterdam€ 142.5000
Slagwerk Den Haag€ 317.400€ 219.500 per jaar
Stroom Management/Izaline Calister€ 135.0000
Tam Tam Productions€ 238.5000 *
Tango Extremo€ 90.0000 *
The Ex€ 142.5000 *
Tomoko Mukaiyama Foundation€ 170.100€ 141.750 per jaar
Utrecht String Quartet€ 78.0000
Van Swieten Society€ 95.7500 *
Visisonor€ 61.0000
Zijlstra€ 103.7500

theater

organisatieaangevraagdtoekennen

Afslag Eindhoven€ 66.0000
De Appel€ 540.0000 *
Bambie€ 256.5000 *
't Barre Land€ 244.8000 *
Beumer & Drost€ 300.000€ 300.000 per jaar
BonteHond€ 333.000€ 333.000 per jaar
De Brandstichting€ 240.0000
Carver€ 486.0000 *
Caspar Rapak€ 82.5000
Compagnie Karina Holla€ 120.0000
Dood Paard€ 414.000€ 345.000 per jaar
Dries Verhoeven€ 198.000€ 198.000 per jaar
Edit Kaldor€ 81.0000 *
Eigen Werk Theaterproduktie€ 97.5000
De Federatie€ 504.0000 *
Feikes Huis€ 232.500€ 232.500 per jaar
Female Economy€ 342.000€ 285.000 per jaar
Firma MES€ 90.0000 *
Firma Rieks Swarte€ 336.750€ 336.750 per jaar
Fred Delfgaauw€ 210.0000
Golden Palace€ 288.750€ 288.750 per jaar
Het Houten Huis€ 371.250€ 371.250 per jaar
Hoge Fronten€ 117.000€ 117.000 per jaar
Hotel Modern€ 601.200€ 501.000 per jaar
In Goed Gezelschap van Laura€ 127.500€ 127.500 per jaar
Jakop Ahlbom€ 331.500€ 331.500 per jaar
Kassys€ 67.5000
Keesen & Co€ 207.0000
Likeminds€ 219.7500 *
Maatschappij Discordia€ 360.0000
Matzer€ 277.500€ 277.500 per jaar
MC Producties€ 270.0000
Mug met de Gouden Tand€ 360.000€ 300.000 per jaar
Nachtgasten€ 75.0000 *
De Nieuw Amsterdam€ 360.0000
Het Nieuw Utrechts Toneel€ 87.0000
Nieuw West€ 153.0000
OMSK€ 204.3000 *
Onafhankelijk Toneel€ 540.0000 *
Orkater (theater)€ 770.400€ 588.800 ** per jaar
PeerGrouP€ 472.500€ 393.750 per jaar
Productiehuis Brabant€ 129.7500 *
Schweigman&€ 420.300€ 350.250 per jaar
Teatro Munganga€ 210.0000
TG Lange Mannen€ 76.5000
Theater Bellevue€ 180.000€ 180.000 per jaar
ThEAter EA€ 159.0000
Theater Gnaffel€ 378.000€ 315.000 per jaar
Theatergroep Aluin€ 198.7500
Theatergroep Suburbia€ 390.000€ 300.000 per jaar
Theater Nomade€ 240.0000
Theater RAST€ 345.0000 *
Theater Terra€ 450.000€ 450.000 per jaar
Theater Zeelandia€ 737.100€ 614.250 per jaar
The Glasshouse€ 186.7500 *
The Lunatics€ 80.2500
Thibaud Delpeut€ 300.0000 *
Toneelgroep Het Volk€ 277.5000 *
Toneelschuur Producties€ 528.750€ 457.500 per jaar
Het Toneel Speelt€ 900.0000 *
Trouble Man€ 60.000€ 60.000 per jaar
Ulrike Quade Company€ 434.700€ 434.700 per jaar
Unieke Zaken€ 150.000€ 150.000 per jaar
Via Rudolphi Theaterproducties€ 288.000€ 288.000 per jaar
Vis á  Vis€ 412.500€ 412.500 per jaar
De Voortzetting€ 225.0000
De Warme Winkel€ 401.400€ 334.500 per jaar
Wunderbaum€ 486.000€ 486.000 per jaar
ZEP€ 288.000€ 240.000 per jaar

dans

organisatieaangevraagdtoekennen

Club Guy and Roni€ 592.200€ 493.500 per jaar
Conny Janssen Danst€ 468.000€ 468.000 per jaar
Dance Works Rotterdam€ 111.6000 *
De Dansers€ 300.0000
Dansgroep Amsterdam€ 399.6000
Danstheater Aya€ 558.000€ 461.000 ** per jaar
ICKamsterdam (Emio Greco|PC)€ 751.500€ 751.500 per jaar
Het Internationaal Danstheater€ 792.0000
ISH€ 522.000€ 522.000 per jaar
Korzo€ 207.900€ 173.250 per jaar
LeineRoebana€ 360.000€ 300.000 per jaar
Meekers€ 441.000€ 367.500 per jaar
nb (Nicole Beutler)€ 279.000€ 279.000 per jaar
Plan-D€ 150.0000 *
Project Sally€ 142.500€ 142.500 per jaar
De Stilte€ 450.000€ 375.000 per jaar
T.R.A.S.H.€ 144.000€ 120.000 per jaar
Het Veem Theater€ 90.000€ 75.000 per jaar
Vloeistof€ 120.0000 *
WArd/waRD (Ann van den Broek)€ 345.600€ 288.000 per jaar

muziektheater

organisatieaangevraagdtoekennen

DeltaDua€ 150.0000
Flint€ 62.2500 *
Het Geluid€ 165.0000 *
Holland Opera€ 599.2500 *
Hollands Diep€ 270.0000
M-Lab€ 378.0000 *
Opera Spanga€ 229.5000 *
Orkater (muziektheater)€ 300.000€ 300.000 per jaar
Paradiso Melkweg Productiehuis€ 252.0000 *
PIPS:lab€ 243.000€ 202.500 ** per jaar
Rosa Ensemble€ 183.6000 *
Sonnevanck€ 234.0000 *
Tafel van Vijf€ 131.250€ 131.250 per jaar
De Veenfabriek€ 765.900€ 638.250 per jaar
VocaalLAB€ 570.600€ 475.500 per jaar
Het Volksoperahuis€ 255.000€ 255.000 per jaar
Vrije Val€ 397.5000